Transferrin Satürasyonu nedir, kaç olmalı?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Transferrin Satürasyonu hangi durumlarda istenir?
Numune: SerumLOINC: 6796-7Kategori: Demir ve vitaminler
TSATTransferrin saturasyonuTransferrin satürasyon indeksiDemir satürasyonu%Sat
Transferrin Satürasyonu nedir, neden bakılır?
Transferrin satürasyonu (TSAT), kandaki demir taşıyıcı proteinin yüzde kaçının demirle dolu olduğunu gösterir ve serum demiri ile TDBK’den hesaplanır. Kadınlarda demir eksikliği ve demir yüklenmesi araştırılırken ferritinle birlikte kullanılır. Değer gün içinde değişebildiği için tek başına tanı koydurmaz; hekiminiz diğer testlerle birlikte yorumlar.
Transferrin Satürasyonu ne ölçer?
Transferrin, demiri kanda taşıyan proteindir. Transferrin satürasyonu, bu taşıyıcıların ne kadarının demirle dolu olduğunu yüzde olarak ifade eder; serum demirinin TDBK’ye bölünmesiyle hesaplanır. Düşük değer dokulara yeterli demir ulaşmadığını, yüksek değer ise kanda demirin fazla olduğunu düşündürebilir.
Hangi durumlarda istenir?
- Demir eksikliği araştırılırken ferritin ve hemogramla birlikte
- Ferritinin iltihap nedeniyle güvenilir olmadığı durumlarda ek bilgi sağlamak için
- Kalıtsal demir yüklenmesi (hemokromatozis) şüphesinde ilk değerlendirme için
- Kronik böbrek hastalığı gibi durumlarda demir durumunu izlemek için
Teste hazırlık
- Genellikle 10–12 saatlik sabah açlığı sonrası kan verilir.
- Test öncesinde demir takviyesi alınması sonucu yükseltebilir; kullanıyorsanız hekiminize danışın.
- Ateşli bir hastalık geçiriyorsanız bildirin; iltihap sonucu düşürebilir.
- Hormon içeren ilaçları ve gebelik durumunuzu belirtin.
Değerinizin referans aralığındaki yeri
Bu gösterge yalnızca değerinizin laboratuvar referans aralığına göre konumunu gösterir. "Aralık içinde" olmak sağlıklı olduğunuz, "aralık dışında" olmak hasta olduğunuz anlamına gelmez.
Sonuç nasıl yorumlanır?
Sonuç laboratuvarın yaşa göre verdiği referans aralığıyla karşılaştırılır. Transferrin satürasyonu serum demirine bağlı olduğu için onun gibi gün içinde ve yemekle değişebilir; anlamlı bir sapma genellikle sabah aç karnına tekrarlanarak doğrulanır. Hekiminiz sonucu ferritin ve hemogramla birlikte değerlendirir.
| Değer | Yaş | Referans aralığı |
|---|---|---|
| Transferrin Saturasyon İndeksi | 16–19 yaş | 6 - 33 % |
| Transferrin Saturasyon İndeksi | 19 yaş ve üzeri | 15 - 45 % |
| Demir (Fe) | 16–19 yaş | 28 - 184 µg/dL |
| Demir (Fe) | 19 yaş ve üzeri | 37 - 145 µg/dL |
Referans aralıkları kadınlar içindir ve anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımızın değerleridir. Aralıklar laboratuvara, yönteme, yaşa ve gebeliğe göre değişir; raporunuzdaki aralık esastır.
Kılavuzlarda
- EASL 2022: Hemokromatozis şüphesinde ilk değerlendirme açlık transferrin satürasyonu ve ferritin ile yapılır; transferrin satürasyonunun %45’in üzerinde olması demir yüklenmesi açısından ek değerlendirme (ör. HFE genotiplemesi) gerektirebilir. (EASL Hemokromatozis Klinik Uygulama Kılavuzu (2022))
Kılavuz eşikleri hekimin genel değerlendirmesine yön verir; kişisel yorum yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
Transferrin satürasyonu nasıl hesaplanır?
Serum demiri, TDBK’ye bölünüp 100 ile çarpılarak hesaplanır. Bu nedenle ayrı bir kan örneği gerekmez.
Transferrin satürasyonu ile ferritin arasındaki fark nedir?
Ferritin depolanmış demiri, transferrin satürasyonu ise kanda taşınan demirin taşıyıcıları ne kadar doldurduğunu gösterir. İkisi birlikte daha anlamlı bilgi verir.
Transferrin satürasyonu gün içinde değişir mi?
Evet, serum demirine bağlı olduğu için saat ve yemekle değişebilir. Bu yüzden sabah aç karnına ölçülmesi tercih edilir.
Transferrin satürasyonu yüksekse hemokromatozis mi var?
Tek başına bu sonuca varılmaz. Takviye, açlık durumu ve karaciğer hastalığı gibi etkenler de değeri yükseltebilir; hekiminiz ek testlerle değerlendirir.
İlişkili testler
Kaynaklar
- MedlinePlus Lab Tests – Iron Tests
- EASL Clinical Practice Guidelines on Haemochromatosis (2022)
- NIH Office of Dietary Supplements – Iron: Fact Sheet for Health Professionals
- NCBI Bookshelf / StatPearls – Iron Deficiency Anemia
- Referans aralıkları: anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımız.
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026