Jinekolojik Muayene / Testler
Altın Spiral (Gold RIA): Boy Seçimi, GoldLuna EXCLUSIVE ve Diğer Üreticiler
Boylar: Short (kısa), Medium (orta) ve Large (uzun)
Altın içeren RIA’lar üreticiye göre farklı isimlerle boylandırılır. Klinik pratikte üç ana grup konuşulur:
- Short / Mini / Kısa: Daha küçük gövde. Doğum yapmamış kadınlarda ve küçük rahim kavitesinde öncelikli seçenektir.
- Medium / Normal / Orta: Çoğu doğum yapmış kadında standart boydur.
- Large / Maxi / Uzun: Daha geniş veya derin rahim kavitesinde tercih edilir.
Eurogine GOLD T örneğinde:
- Mini ≈ 24 × 30,5 mm
- Normal ≈ 31 × 33 mm
- Maxi ≈ 36,5 × 38 mm
GoldLuna EXCLUSIVE’de Mini ve Normal boylar vardır. Diğer üreticilerde de benzer short / medium / large ayrımı bulunur. Boy isimleri markadan markaya değişebilir; karar ürün etiketine ve o günkü ölçüme göre verilir.
Altın spiral boy seçici (etkileşimli)
Yükleniyor…
- Kaydırıcılarla rahim genişliğini ve derinliğini değiştirin; uygun boy kendiliğinden seçilir.
- Sağdaki rozetlerden başka bir boyu deneyebilirsiniz.
- Büyük boy fundusa ve yan duvarlara baskı yapar (kırmızı halkalar).
- Çok küçük boy aşağı kayar (kırmızı ok).
- Uygun boyda onay işareti görünür.
Temsili çizimdir; boy ölçüleri Eurogine GOLD T’nin Mini/Normal/Maxi ölçülerine göredir. Gerçek karar muayene, ultrason ve histerometriyle verilir.
Doğum yapmamış kadında kısa (Short / Mini) modelin avantajları
Doğum yapmamış kadınlarda rahim kavitesi genellikle daha küçüktür, serviks daha dar ve daha az esnektir. Bu anatomiye büyük boy RIA yerleştirmek ağrı, kramplar, yerinden kayma (expulsion) ve erken çıkarma riskini artırabilir.
Kısa modelin pratik avantajları:
- Daha küçük gövde rahim boşluğuna daha rahat oturur, fundusa baskı yapmaz.
- Yerleştirme sırasında serviksten geçiş daha kolaydır; işlem ağrısı çoğu kadında azalır.
- İlk aylardaki kramplar ve adet kanamasındaki artış daha az belirgin olabilir.
- Expulsion (kendiliğinden çıkma) riski uygun boy seçildiğinde düşer.
- Günlük konfor artar; ilişki sırasında veya oturma pozisyonunda rahatsızlık şikâyeti daha seyrek görülür.
Kısa model her doğum yapmamış kadına otomatik yazılmaz. Ultrasonla rahim uzunluğu, genişliği ve endometrium kalınlığı ölçülür; histerometri yapılır. Bazı doğum yapmamış kadınlarda Normal boy da uygun olabilir. Karar muayene odasında verilir.
GoldLuna EXCLUSIVE — SoftCare’de sık kullanılan model
GoldLuna EXCLUSIVE, Almanya’da Dr. Schittenhelm Pharma tarafından üretilen hormon içermeyen altın-bakır spiraldir. Lilya (nilüfer) şeklinde esnek polietilen gövde, 380 mm² bakır tel ve yan kollarda el yapımı 18 ayar altın halkalar içerir. Mini ve Normal boyları vardır. Önerilen kullanım süresi 5 yıldır.
Üreticinin vurguladığı özellikler:
- Hormon içermez, yumurtlama devam eder.
- Altın halkalar ultrason görünürlüğünü artırır ve üreticiye göre lokal toleransı destekler.
- İki boy seçeneği ile farklı rahim ölçülerine uyum sağlar.
- Yerleştirme tüpü incedir (yaklaşık 3 mm); işlem sırasında travma riski azaltılmaya çalışılır.
- Çıkarıldıktan sonra doğurganlık hemen geri döner.
SoftCare’de GoldLuna EXCLUSIVE, özellikle hormon istemeyen, emziren veya doğum yapmamış kadınlarda sık tercih edilen modeldir. Stok ve kadının anatomisi uygunsa Eurogine GOLD T veya başka bir model de kullanılabilir.
Diğer üreticiler ve modeller
| Model | Özellikler |
|---|---|
| Eurogine GOLD T (İspanya) | Y şeklinde polietilen gövde, bakır tel içinde 0,1 mm saf altın çekirdek, 375 mm² bakır yüzeyi. Mini, Normal ve Maxi boyları vardır. 5 yıl. Ayarlanabilir yerleştirme sistemi ve güvenlik pistonu ile fundusa yerleşim hedeflenir. “Gyned Oro” ifadesi genellikle bu modele işaret eder. |
| Juno Gold (Belarus – Simurg) | T şeklinde gövde, altın-bakır alaşım tel (yaklaşık %58,5 altın). Üretici 9 yıla kadar kullanım iddia eder. Nautilus yerleştirme sistemiyle gelir. Altın oranı diğer modellere göre yüksektir. |
| Aureline GOLD ve diğerleri | Bazı ülkelerde Aureline GOLD (Cu 380 Au), Gyneplus Gold, MelbeaGold gibi isimlerle de altın çekirdekli veya altın-bakır karışımlı RIA’lar satılır. Hepsinin CE belgesi, boy seçenekleri ve önerilen süresi farklıdır. Klinik ortamda kullanılan ürünün üretici, boy ve parti bilgisi kayıtta durmalıdır. |
Klasik bakır RIA ile farkı
Altın spiral hâlâ bakır RIA’dır. Hormon içermez. Altın, telin dayanıklılığı ve korozyon direnci içindir; “daha etkili gebelik önleme” vaadi taşımaz. Kanama ve kramplar ilk aylarda artabilir. Doğru boy ve fundusa düzgün yerleşim şikâyetleri azaltır.
Kimde konuşulur, kimde durur
Uygun adaylar:
- Hormon istemeyen veya hormon kullanamayan kadınlar
- Emziren kadınlar (doğumdan 4–6 hafta sonra, rahim involüsyonu tamamlandıktan sonra)
- Doğum yapmış veya yapmamış kadınlar (kısa / Mini boy doğum yapmamışlarda daha sık tercih edilir)
- Uzun süreli, günlük hatırlama gerektirmeyen yöntem isteyenler
Kontrendikasyonlar (bakır RIA ile aynı + altın duyarlılığı):
- Gebelik veya gebelik şüphesi
- Aktif pelvik enfeksiyon veya son 3 ay içinde septik düşük
- Açıklanamayan vajinal kanama
- Wilson hastalığı veya bakır alerjisi
- Altın alerjisi (altın içeren modeller için)
- Rahim şekil bozukluğu, büyük miyom veya polipler (fundusa yerleşimi engelliyorsa)
- Aktif serviks kanseri veya tedavi edilmemiş yüksek dereceli servikal lezyon
RIA cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlara karşı koruma sağlamaz.
Yerleştirme ve takip
Yerleştirme jinekolog tarafından yapılır. Önce pelvik muayene ve ultrasonla rahim boyutu, pozisyonu ve endometrium değerlendirilir. Histerometri yapılır. Short / Medium / Large (veya Mini / Normal / Maxi) arasından uygun boy seçilir.
İşlem ofiste, lokal anestezi veya kısa sedasyonla yapılabilir. Doğum yapmamış kadınlarda kısa model ve deneyimli yerleştirme ağrıyı azaltabilir. Yerleştirme sonrası ip kısaltılır, ultrasonla konum kontrol edilir.
Kontrol genellikle 4–6 hafta sonra yapılır. İp kontrolü ve ultrasonla yerleşim doğrulanır. Yıllık jinekolojik kontrol ve smear/HPV takibi devam eder. Süre dolduğunda veya kadın istediğinde çıkarılır. Çıkarıldıktan sonra doğurganlık hemen geri döner.
Altın spiral nasıl yerleştirilir? (canlandırma)
Yükleniyor…
- Transvajinal ultrasonla rahim ölçülür (monitörde kaliper).
- Histerometri: sonda fundusa dayanır, durdurucu dış osta kalır; çıkınca derinlik okunur.
- Uygun boy seçilir.
- Kolları katlı spiral tüple fundusa taşınır; tüp geri çekilince kollar kendiliğinden açılır.
- İp kısaltılır.
- Ultrasonla yerleşim doğrulanır.
Temsili canlandırmadır. Durdurmak ya da sürdürmek için dokunun.
SoftCare Clinic’de yaklaşım
SoftCare’te altın spiral uygulamalarında GoldLuna EXCLUSIVE genellikle ilk tercih edilir. Eurogine GOLD T, Juno Gold ve diğer CE belgeli modeller de klinik uygulamada kullanılır. Önce kadının öyküsü, önceki RIA deneyimi, rahim boyutu, emzirme durumu ve hormon tercihi konuşulur. Ultrasonla rahim ölçülür; Short / Medium / Large arasından uygun boy seçilir.
Yerleştirme uzman hekim gözetiminde, steril koşullarda yapılır. İşlem sonrası ip ve ultrason kontrolü standarttır. 4–6 hafta sonra kontrol önerilir.
Randevu: +90 212 241 30 10 · softcareclinic.com
Sık sorulanlar
Altın spiral hormon içerir mi?
Hayır. Bakır ve altın içerir. Yumurtlama devam eder.
Doğum yapmamış kadına hangi boy takılır?
Genellikle Short / Mini / kısa model tercih edilir. Rahim ölçüsü Normal boya uygunsa o da kullanılabilir. Karar ultrason ve histerometri ile verilir.
GoldLuna EXCLUSIVE ile Eurogine GOLD T aynı mıdır?
Hayır. GoldLuna lilya gövdeli, bakır tel + yanlarda 18 ayar altın halkalar içerir. Eurogine GOLD T Y gövdeli, bakır tel içinde saf altın çekirdek içerir. SoftCare’de GoldLuna EXCLUSIVE sık kullanılır; diğer modeller de stok ve uygunluğa göre tercih edilebilir.
Ne kadar süre kalır?
GoldLuna EXCLUSIVE ve Eurogine GOLD T için önerilen süre 5 yıldır. Juno Gold üreticisi 9 yıla kadar iddia eder. Süre dolmadan çıkarılabilir.
Ağrı yapar mı?
İlk günlerde kramplar ve adet kanamasında artış olabilir. Kısa boy ve fundusa düzgün yerleşim şikâyetleri azaltır. Şiddetli ağrı veya ateş olursa hemen hekime başvurulmalıdır.
Künye, SoftCare’in o metni yazdığı anlamına gelmez.
Kaynaklar
- Medical eligibility criteria for contraceptive use (5th edition). World Health Organization (WHO), 2015.
- U.S. Medical Eligibility Criteria for Contraceptive Use, 2024. Nguyen AT, et al. MMWR Recommendations and Reports 73(4), 2024.
- IUD (intrauterine device) or copper coil. NHS (UK National Health Service).
Tıbbi hekim onayı: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son tıbbi inceleme: