aPTT nedir, kaç olmalı?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
aPTT hangi durumlarda istenir?
Numune: Plazma (Sitrat) (Dondurulmuş)LOINC: 3173-2Kategori: Kan ve pıhtılaşma
aPTTAPTTPTTAktive parsiyel tromboplastin zamanıParsiyel tromboplastin zamanıActivated partial thromboplastin time
aPTT nedir, neden bakılır?
aPTT (aktive parsiyel tromboplastin zamanı), kanın pıhtılaşmasında rol alan faktörlerin bir grubunu değerlendiren ve pıhtının kaç saniyede oluştuğunu ölçen bir testtir. Ameliyat öncesinde, kolay morarma ve yoğun adet kanaması gibi kanama eğiliminde, heparin izleminde ve lupus antikoagülanı araştırmasında istenir. Sonuç tek başına tanı koydurmaz.
aPTT ne ölçer?
aPTT, faktör XII, XI, IX, VIII, X, V, II ve fibrinojenin birlikte çalışmasını yansıtır. Bu faktörlerden birinin azalması ya da çalışmasını engelleyen bir maddenin bulunması süreyi uzatabilir. Genellikle PT-INR ile birlikte istenir; iki testin birlikte değerlendirilmesi sorunun pıhtılaşma sisteminin hangi bölümünde olabileceği konusunda ipucu verir.
Hangi durumlarda istenir?
- Ameliyat, sezaryen veya bölgesel anestezi öncesinde pıhtılaşmayı değerlendirmek için
- Yoğun veya uzun süren adet kanaması, kolay morarma, diş eti veya burun kanamalarının araştırılmasında
- Tekrarlayan gebelik kayıpları veya pıhtı öyküsünde lupus antikoagülanı araştırmasının bir parçası olarak
- Heparin grubu kan sulandırıcıların izleminde
- Doğum sonrası kanama gibi durumlarda pıhtılaşma sistemini değerlendirmek için
Teste hazırlık
- Özel bir açlık şartı genellikle yoktur; laboratuvarınızın talimatına uyun.
- Kullandığınız kan sulandırıcıları, aspirin ve diğer ilaçları hekiminize bildirin.
- Kan örneği mavi kapaklı sitratlı tüpe alınır; tüpün tam dolması sonucun doğruluğu için önemlidir.
- Gebe veya lohusaysanız belirtin; gebelikte bazı pıhtılaşma faktörleri artar ve aPTT kısalabilir.
Değerinizin referans aralığındaki yeri
Bu gösterge yalnızca değerinizin laboratuvar referans aralığına göre konumunu gösterir. "Aralık içinde" olmak sağlıklı olduğunuz, "aralık dışında" olmak hasta olduğunuz anlamına gelmez.
Sonuç nasıl yorumlanır?
Sonuç, raporda yazan laboratuvar referans aralığıyla karşılaştırılır; aralık kullanılan ayıraca göre değişebilir. Laboratuvar referans aralığının üstündeki aPTT, bir pıhtılaşma faktörünün azaldığını, heparin etkisini ya da lupus antikoagülanı gibi bir maddeyi düşündürebilir; lupus antikoagülanı süreyi uzatsa da kanamadan çok pıhtılaşma eğilimiyle ilişkilidir. Kısa aPTT çoğu zaman numune ya da gebelik gibi durumlarla ilişkili olabilir. Sonuç tek başına tanı koydurmaz; PT-INR, fibrinojen, trombosit sayısı ve öykünüzle birlikte değerlendirilir.
| Referans aralığı |
|---|
| 23,0 - 31,9 sn |
Referans aralıkları kadınlar içindir ve anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımızın değerleridir. Aralıklar laboratuvara, yönteme, yaşa ve gebeliğe göre değişir; raporunuzdaki aralık esastır.
Kılavuzlarda
- Lupus antikoagülanı araştırmasında iki farklı ilkeye dayanan test (dRVVT ve lupus antikoagülanına duyarlı aPTT) önerilir; uzamış sonuçta karıştırma (mixing) ve doğrulama basamakları uygulanır. (ISTH SSC 2020 Lupus Antikoagülanı Saptama Kılavuzu (Devreese KMJ ve ark.))
Kılavuz eşikleri hekimin genel değerlendirmesine yön verir; kişisel yorum yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
aPTT kaç olmalı?
Referans aralığı kullanılan ayıraca ve laboratuvara göre değişir; raporunuzdaki aralık esas alınır. Sonucu hekiminiz PT-INR ve öykünüzle birlikte yorumlar.
aPTT ile PT-INR arasındaki fark nedir?
İki test pıhtılaşma sisteminin farklı bölümlerini değerlendirir. Birlikte istendiklerinde, olası sorunun hangi faktör grubunda olabileceğine dair ipucu verirler.
Yoğun adet kanamasında neden aPTT bakılır?
Uzun süren veya yoğun adet kanaması bazen von Willebrand hastalığı gibi kalıtsal kanama eğilimleriyle ilişkili olabilir. aPTT bu araştırmanın ilk basamaklarından biridir, ancak referans aralığında olması bu durumları dışlamaz.
Tekrarlayan düşüklerde aPTT’nin önemi nedir?
Lupus antikoagülanı aPTT’yi uzatabilir ve tekrarlayan gebelik kayıplarıyla ilişkili olabilir. Hekiminiz gerekirse lupus antikoagülanı ve antifosfolipid antikorlarını ayrıca ister.
İlişkili testler
Kaynaklar
- MedlinePlus Lab Tests: Partial Thromboplastin Time (PTT) Test
- Devreese KMJ ve ark. Guidance from the ISTH SSC for lupus anticoagulant detection: 2020 update. J Thromb Haemost 2020
- NCBI Bookshelf / StatPearls: Partial Thromboplastin Time
- ACOG Committee Opinion No. 785: Screening and Management of Bleeding Disorders in Adolescents With Heavy Menstrual Bleeding
- Referans aralıkları: anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımız.
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026