DHT nedir, kaç olmalı?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Numune: SerumLOINC: 1848-1Kategori: Androjenler ve PCOS
DHTDihidrotestosteronDihydrotestosterone5-alfa-dihidrotestosteronDihidrotestosteron (DHT)
DHT nedir, neden bakılır?
DHT (dihidrotestosteron), testosteronun 5-alfa-redüktaz enzimiyle dönüştürülmesiyle oluşan ve en güçlü etkili androjenlerden biridir. Kadınlarda kıllanma artışı, akne ve androjenik saç dökülmesi araştırılırken diğer androjen testlerine ek olarak istenebilir. Kadınlarda kandaki düzeyi çok düşük olduğundan sonuç tek başına tanı koydurmaz; hekiminiz testosteron ve SHBG ile birlikte değerlendirir.
DHT ne ölçer?
Kadınlarda DHT’nin büyük kısmı kanda dolaşan hormon olarak değil, deri ve kıl kökü gibi dokularda testosteron ve diğer androjenlerden yerinde üretilir. Bu nedenle kandaki DHT düzeyi, kıl kökündeki androjen etkisini her zaman yansıtmaz. Ölçüm, düşük düzeyleri daha doğru saptayabilen kütle spektrometrisi (LC-MS/MS) gibi yöntemlerle yapılır.
Hangi durumlarda istenir?
- Kıllanma artışı (hirsutizm) ve akne gibi androjen fazlalığı bulgularının araştırılmasında diğer testlere ek olarak
- Kadın tipi (androjenik) saç dökülmesinin değerlendirilmesinde
- PCOS değerlendirmesinde testosteron düzeyi referans aralığında olmasına rağmen belirtiler belirginse
- Androjen içeren ilaç veya jel kullanımının etkilerinin izlenmesi
- Nadir durumlarda androjen yapımı veya etkisini etkileyen bozuklukların araştırılması
Teste hazırlık
- Genellikle sabah saatlerinde kan verilmesi önerilir; laboratuvarınızın talimatına uyun.
- Adetleriniz düzenliyse hekiminiz testi döngünün erken döneminde yaptırmanızı isteyebilir.
- Doğum kontrol hapları, androjen içeren jeller veya kremler ve kıllanma ya da saç dökülmesi için kullanılan bazı ilaçlar sonucu etkileyebilir; hekiminize bildirin.
- Gebeyseniz veya gebelik olasılığınız varsa belirtin.
Değerinizin referans aralığındaki yeri
Bu gösterge yalnızca değerinizin laboratuvar referans aralığına göre konumunu gösterir. "Aralık içinde" olmak sağlıklı olduğunuz, "aralık dışında" olmak hasta olduğunuz anlamına gelmez.
Sonuç nasıl yorumlanır?
Sonuç, yaşınıza uygun laboratuvar referans aralığıyla karşılaştırılır; aralıklar yönteme göre farklılık gösterebilir. Kadınlarda DHT düzeyi, kıllanmanın şiddetiyle her zaman uyumlu değildir; kanda referans aralığında DHT olan bir kadında da dokudaki etki belirgin olabilir. Bu nedenle hekiminiz sonucu total ve serbest testosteron, SHBG ve muayene bulgularıyla birlikte değerlendirir.
| Yaş | Referans aralığı |
|---|---|
| 16–55 yaş | <0,30 µg/L |
| 55 yaş ve üzeri | <0,128 µg/L |
Referans aralıkları kadınlar içindir ve anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımızın değerleridir. Aralıklar laboratuvara, yönteme, yaşa ve gebeliğe göre değişir; raporunuzdaki aralık esastır.
Kılavuzlarda
- Hirsutizm değerlendirmesinde öncelikle total ve serbest testosteron ölçümü önerilir; DHT rutin başlangıç testleri arasında yer almaz. (Endocrine Society Hirsutism Guideline, 2018)
Kılavuz eşikleri hekimin genel değerlendirmesine yön verir; kişisel yorum yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
DHT kadınlarda saç dökülmesine neden olur mu?
DHT, kıl köklerine duyarlı kişilerde saçların incelmesiyle ilişkili olabilir. Ancak kandaki DHT referans aralığında olsa bile saç kökünde etkisi görülebilir; saç dökülmesinin demir eksikliği ve tiroid gibi başka nedenleri de araştırılır.
DHT ile testosteron arasındaki fark nedir?
DHT testosterondan oluşur ve androjen reseptörüne daha güçlü bağlanır. Kadınlarda kanda testosterona göre çok daha düşük düzeyde bulunur ve büyük ölçüde dokularda üretilir.
DHT testi PCOS için gerekli mi?
PCOS değerlendirmesinde öncelikle total ve serbest testosteron istenir. DHT, belirli durumlarda hekiminizin gerekli gördüğü ek bir testtir.
DHT sonucum referans aralığındaysa kıllanmam hormonal değil mi?
Tek başına bu sonuca varılamaz. Kıllanma, kıl köklerinin androjenlere duyarlılığıyla da ilişkili olabilir; hekiminiz diğer testler ve muayeneyle birlikte değerlendirir.
İlişkili testler
Kaynaklar
- Endocrine Society Klinik Uygulama Kılavuzu: Premenopozal Kadınlarda Hirsutizmin Değerlendirilmesi ve Tedavisi, 2018 (Martin KA ve ark.)
- International Evidence-based Guideline for the Assessment and Management of Polycystic Ovary Syndrome, 2023 (Teede HJ ve ark.)
- NCBI Bookshelf / StatPearls: Biochemistry, Dihydrotestosterone
- NCBI Bookshelf / StatPearls: Hirsutism
- Referans aralıkları: anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımız.
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026