Romatoid Faktör nedir, kaç olmalı?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Romatoid Faktör hangi durumlarda istenir?
Numune: SerumLOINC: 15205-8Kategori: Otoimmün ve romatoloji
RFRomatoid faktörRheumatoid factorRF (nefelometrik)RF (türbidimetrik)
Romatoid Faktör nedir, neden bakılır?
Romatoid faktör (RF), bağışıklık sisteminin kendi antikorlarına karşı ürettiği bir otoantikoru ölçen kan testidir. Eklem ağrısı, şişlik ve sabah tutukluğu olan kadınlarda romatoid artrit araştırılırken anti-CCP ile birlikte istenir. RF, Sjögren, bazı enfeksiyonlar ve ileri yaşta da yükselebilir; tek başına tanı koydurmaz.
Romatoid Faktör ne ölçer?
Romatoid faktör, çoğunlukla IgM tipinde olan ve vücudun kendi IgG antikorlarına bağlanan bir otoantikordur. Romatoid artritli kişilerin önemli bir bölümünde yüksek bulunur, ancak bu hastalığa özgü değildir. Kronik iltihap, bazı enfeksiyonlar ve diğer otoimmün hastalıklarda da yükselebilir.
Hangi durumlarda istenir?
- El ve ayak eklemlerinde ağrı, şişlik ve sabah tutukluğu olduğunda
- Ağız ve göz kuruluğu gibi Sjögren sendromunu düşündüren yakınmalarda
- Romatoid artrit tanısı olan kişilerde hastalığın özelliklerini değerlendirmek için
- Açıklanamayan eklem ağrısı, döküntü veya damar iltihabı şüphesinde diğer testlerle birlikte
Teste hazırlık
- Açlık gerekmez.
- Geçirmekte olduğunuz veya yakın zamanda geçirdiğiniz enfeksiyonları hekiminize bildirin.
- Kronik karaciğer hastalığı veya hepatit öyküsünüz varsa belirtin.
- Gebeyseniz bildirin.
Değerinizin referans aralığındaki yeri
Bu gösterge yalnızca değerinizin laboratuvar referans aralığına göre konumunu gösterir. "Aralık içinde" olmak sağlıklı olduğunuz, "aralık dışında" olmak hasta olduğunuz anlamına gelmez.
Sonuç nasıl yorumlanır?
RF sonucu, raporda yazan laboratuvar referans aralığıyla karşılaştırılır. Referans aralığının üstündeki değer eklem yakınmaları olan bir kişide romatoid artrit olasılığını artırabilir, ancak başka pek çok durumda ve belirtisi olmayan kişilerde de görülebilir. RF negatif olması romatoid artriti dışlamaz. Hekiminiz sonucu anti-CCP, CRP, sedimantasyon ve muayene bulgularıyla birlikte değerlendirir.
| Referans aralığı |
|---|
| <14 U/mL |
Referans aralıkları kadınlar içindir ve anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımızın değerleridir. Aralıklar laboratuvara, yönteme, yaşa ve gebeliğe göre değişir; raporunuzdaki aralık esastır.
Kılavuzlarda
- Romatoid artrit sınıflamasında RF veya anti-CCP’nin laboratuvar üst sınırının 3 katına kadar pozitif olması “düşük pozitif” (2 puan), 3 katından fazla olması “yüksek pozitif” (3 puan) olarak değerlendirilir; sınıflama eklem tutulumu, akut faz belirteçleri ve belirti süresiyle birlikte yapılır. (ACR/EULAR 2010 Romatoid Artrit Sınıflama Kriterleri)
Kılavuz eşikleri hekimin genel değerlendirmesine yön verir; kişisel yorum yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
Romatoid faktör pozitifse romatoid artrit var mıdır?
Her zaman değil. RF, başka otoimmün hastalıklarda, bazı enfeksiyonlarda ve hastalığı olmayan kişilerde de pozitif olabilir; tanı muayene ve diğer testlerle konur.
Romatoid faktör negatif ama eklemlerim ağrıyor, ne olabilir?
RF negatifliği romatoid artriti dışlamaz ve eklem ağrısının pek çok farklı nedeni vardır. Hekiminiz muayene ve anti-CCP gibi ek testlerle değerlendirme yapar.
RF ile anti-CCP arasındaki fark nedir?
İkisi de romatoid artritte kullanılan otoantikor testleridir. Anti-CCP bu hastalığa daha özgüldür; RF ise daha geniş bir yelpazede yükselebilir.
Romatoid faktör zamanla düşer mi?
Enfeksiyona bağlı yükselmeler enfeksiyon geçtikten sonra düşebilir. Romatoid artritteki RF düzeyi ise uzun süre benzer kalabilir.
İlişkili testler
Kaynaklar
- Aletaha D ve ark. 2010 Rheumatoid Arthritis Classification Criteria: An ACR/EULAR Collaborative Initiative (2010)
- MedlinePlus Lab Tests – Rheumatoid Factor (RF) Test
- NCBI Bookshelf / StatPearls – Rheumatoid Factor
- NCBI Bookshelf / StatPearls – Rheumatoid Arthritis
- Referans aralıkları: anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımız.
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026