زگیل تناسلی / HPV
واکسن‌های اچ‌پی‌وی و سرطان دهانه رحم (سرویکس)
ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) یکی از شایع‌ترین عفونت‌های منتقله از راه جنسی در جهان است. بیشتر افراد فعال از نظر جنسی در دوره‌ای از زندگی خود با HPV مواجه می‌شوند.
ثابت شده است که HPV در زنان باعث برخی بیماری‌های مهم می‌شود. این ویروس عامل اصلی سرطان دهانه رحم است.
در مردان نیز می‌تواند باعث بیماری‌های جدی شود و با انتقال به زنان به گسترش ویروس کمک می‌کند.
گارداسیل ۹ (واکسن سرطان دهانه رحم) حاوی ویروس زنده نیست. این واکسن از ذرات پروتئینی تشکیل شده که فقط پوشش بیرونی ویروس را تقلید می‌کنند، بنابراین نمی‌تواند باعث عفونت HPV شود.
گارداسیل ۹ در برابر ۹ تیپ HPV محافظت می‌کند: ۶، ۱۱، ۱۶، ۱۸، ۳۱، ۳۳، ۴۵، ۵۲ و ۵۸. این تیپ‌ها عامل حدود ۹۰٪ سرطان‌های دهانه رحم و حدود ۹۰٪ زگیل‌های تناسلی (کوندیلوم) هستند.
ترکیب و شکل عرضه GARDASIL® 9:
سرنگ پیش‌پرشده آماده مصرف حاوی سوسپانسیون تزریقی (۰٫۵ میلی‌لیتر) [واکسن نوترکیب ۹ظرفیتی ویروس پاپیلومای انسانی]
ویروس با پروتئین‌ها شبیه‌سازی شده است. هر دوز (۰٫۵ میلی‌لیتر) حاوی:
- پروتئین L1 تیپ ۶ اچ‌پی‌وی — ۳۰ میکروگرم
- پروتئین L1 تیپ ۱۱ اچ‌پی‌وی — ۴۰ میکروگرم
- پروتئین L1 تیپ ۱۶ اچ‌پی‌وی — ۶۰ میکروگرم
- پروتئین L1 تیپ ۱۸ اچ‌پی‌وی — ۴۰ میکروگرم
- پروتئین‌های L1 تیپ‌های ۳۱، ۳۳، ۴۵، ۵۲ و ۵۸ اچ‌پی‌وی — هر کدام ۲۰ میکروگرم
برای تقویت پاسخ ایمنی، واکسن حاوی ۵۰۰ میکروگرم آلومینیوم هیدروکسی‌فسفات سولفات آمورف به‌عنوان ادجوانت است.
واکسن در چه سنی باید تزریق شود؟
گارداسیل ۹ را می‌توان از ۹ سالگی به دختران و پسران تزریق کرد. بیشترین فایده زمانی به دست می‌آید که بین ۹ تا ۱۴ سالگی و پیش از شروع فعالیت جنسی تزریق شود. این واکسن برای زنان و مردان تا ۴۵ سال نیز با ارزیابی پزشک قابل تزریق است.
چند دوز لازم است؟
برای کسانی که واکسیناسیون را بین ۹ تا ۱۴ سالگی شروع می‌کنند ۲ دوز کافی است: دوز اول و دوز دوم ۶ تا ۱۲ ماه بعد. کسانی که از ۱۵ سالگی یا بعد از آن شروع می‌کنند و افراد دارای سیستم ایمنی ضعیف، ۳ دوز دریافت می‌کنند: در ماه‌های ۰، ۲ و ۶.
برنامه واکسن اچ‌پی‌وی
۹ تا ۱۴ سال: ۲ دوز (ماه ۰ و بین ماه ۶ تا ۱۲). ۱۵ سال به بالا: ۳ دوز (ماه‌های ۰، ۲ و ۶). در دوران بارداری واکسیناسیون متوقف و پس از زایمان ادامه داده می‌شود.
دوزهای واکسن اچ‌پی‌وی بر اساس سن
چرا این واکسن در این سن پایین توصیه می‌شود؟
واکسیناسیون پیش از شروع فعالیت جنسی و پیش از ابتلا به هر تیپ HPV بیشترین محافظت را فراهم می‌کند. در این سن پاسخ ایمنی نیز قوی‌تر است؛ به همین دلیل بین ۹ تا ۱۴ سالگی ۲ دوز کافی است.
آیا واکسن در زنانی که فعالیت جنسی داشته‌اند مؤثر است؟
اگر ویروس هنوز به زنی که فعالیت جنسی دارد منتقل نشده باشد، محافظت واکسن در او به همان اندازه زنی است که هرگز فعالیت جنسی نداشته است.
حتی اگر به یکی از تیپ‌های HPV موجود در واکسن مبتلا شده باشید، محافظت در برابر ۸ تیپ دیگر ادامه دارد. با این حال، واکسن عفونت موجود HPV یا تغییرات سلولی ناشی از آن را درمان نمی‌کند.
واکسن اچ‌پی‌وی چگونه محافظت می‌کند
مقایسه ویروس با ذره واکسن فاقد ویروس زنده، تزریق واکسن در عضله، تولید آنتی‌بادی و خنثی شدن ویروس اچ‌پی‌وی.
مراحل محافظت واکسن اچ‌پی‌وی
واکسن اچ‌پی‌وی چگونه تزریق می‌شود؟
گارداسیل ۹ به‌صورت داخل‌عضلانی تزریق می‌شود: در عضله دلتوئید بازو یا در قسمت جلویی-کناری ران.
در مرکز ما معمولاً قسمت بالایی-بیرونی ران را ترجیح می‌دهیم، زیرا واکسن در پا سریع‌تر پخش می‌شود و از درد احتمالی بازو جلوگیری می‌شود.
پیش از تزریق، ژل بی‌حس‌کننده روی ناحیه می‌زنیم و درست پیش از سوزن، اسپری خنک‌کننده به کار می‌بریم.
به این ترتیب بیماران سوزن را تقریباً احساس نمی‌کنند.
شایع‌ترین عوارض جانبی درد، تورم یا قرمزی در محل تزریق و سردرد خفیف است که معمولاً طی ۱ تا ۲ روز خودبه‌خود برطرف می‌شود. پس از تزریق، از شما می‌خواهیم برای احتیاط در برابر سرگیجه یا غش، ۱۵ دقیقه در مرکز ما استراحت کنید.
آیا پس از واکسیناسیون هنوز پاپ اسمیر و تست HPV لازم است؟
بله. گارداسیل ۹ در برابر تیپ‌هایی که بیشتر از همه باعث سرطان می‌شوند محافظت می‌کند، اما در برابر همه تیپ‌های HPV نه. بنابراین زنان واکسینه‌شده نیز باید غربالگری منظم با پاپ اسمیر و تست HPV متناسب با سن خود را ادامه دهند.
آیا زنان باردار می‌توانند واکسینه شوند؟
واکسن اچ‌پی‌وی را به زنان باردار توصیه نمی‌کنیم و تزریق نمی‌کنیم.
داده‌ها درباره ایمنی واکسن در دوران بارداری محدود است.
اگرچه مطالعات تاکنون هیچ اثر زیان‌باری بر مادر یا نوزاد در مواردی که واکسن به‌اشتباه در بارداری تزریق شده نشان نداده‌اند، داده‌های موجود برای اثبات قطعی کافی نیستند.
توصیه ما این است که واکسیناسیون پس از پایان بارداری آغاز شود یا دوزهای ناقص پس از زایمان تکمیل شوند. در دوران شیردهی می‌توان واکسن زد.
زنانی که پس از دریافت دوز اول متوجه بارداری خود می‌شوند جای نگرانی ندارند؛ دوزهای باقی‌مانده پس از زایمان تزریق می‌شود.
منابع
- Human papillomavirus and cancer (fact sheet). World Health Organization (WHO).
- Cervical cancer (fact sheet). World Health Organization (WHO).
بازبینی پزشکی: Op. Dr. Şükrü Sanus، متخصص زنان و زایمان · آخرین بازبینی پزشکی: