Protein C Antijeni nedir, kaç olmalı?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Numune: Plazma (Sitrat)LOINC: 27820-0Kategori: Trombofili ve tekrarlayan düşük
Protein C AgPC antijenProtein C antigenProtein C antijenik düzey
Protein C Antijeni nedir, neden bakılır?
Protein C antijeni testi, kanda doğal bir pıhtı önleyici olan protein C’nin miktarını ölçer. Genellikle protein C aktivitesi düşük bulunduğunda, eksikliğin tipini ayırt etmek için istenir. Pıhtı öyküsü olan kadınlarda trombofili araştırmasının bir parçası olabilir. Sonuç kan sulandırıcılar ve karaciğer işlevinden etkilenir; tek başına tanı koydurmaz.
Protein C Antijeni ne ölçer?
Protein C, karaciğerde K vitamini yardımıyla yapılan ve aktifleştiğinde pıhtılaşma faktörlerini frenleyen bir proteindir. Antijen testi proteinin miktarını, aktivite testi ise ne kadar iyi çalıştığını gösterir. Her ikisi de düşükse miktar eksikliği (tip I), miktar yeterli ama aktivite düşükse işlev bozukluğu (tip II) düşünülebilir. Bu ayrım, kalıtsal eksikliğin tipini belirlemeye yardımcı olur.
Hangi durumlarda istenir?
- Protein C aktivitesi laboratuvar referans aralığının altında bulunduğunda eksiklik tipini belirlemek için
- Kişisel toplardamar pıhtısı öyküsünde, özellikle genç yaşta veya tetikleyici olmadan
- Birinci derece akrabada protein C eksikliği bilindiğinde
- Gebelik veya östrojen kullanımı sırasında pıhtı geliştiğinde
Teste hazırlık
- Genellikle açlık gerekmez; laboratuvarınızın talimatına uyun.
- Kullandığınız kan sulandırıcıları bildirin; özellikle K vitamini antagonisti grubundaki ilaçlar protein C’yi düşürür.
- Test ideal olarak akut pıhtı döneminden ve kan sulandırıcı tedavisinden uzak bir zamanda yapılır; zamanlamayı hekiminiz belirler.
- Karaciğer hastalığı, yakın zamanda geçirilen ağır enfeksiyon veya ameliyatı hekiminize söyleyin.
Değerinizin referans aralığındaki yeri
Bu gösterge yalnızca değerinizin laboratuvar referans aralığına göre konumunu gösterir. "Aralık içinde" olmak sağlıklı olduğunuz, "aralık dışında" olmak hasta olduğunuz anlamına gelmez.
Sonuç nasıl yorumlanır?
Sonuç, laboratuvar referans aralığıyla karşılaştırılan yüzde değeri olarak verilir. Referans aralığının altındaki bir sonuç, kalıtsal eksiklik yanında edinsel nedenlerle de ilişkili olabilir. Kalıtsal eksiklikten söz edebilmek için edinsel nedenlerin dışlanması ve genellikle testin tekrarlanması gerekir. Hekiminiz sonucu protein C aktivitesi, karaciğer testleri ve PT-INR ile birlikte değerlendirir.
| Referans aralığı |
|---|
| 72 - 160 % |
Referans aralıkları kadınlar içindir ve anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımızın değerleridir. Aralıklar laboratuvara, yönteme, yaşa ve gebeliğe göre değişir; raporunuzdaki aralık esastır.
Kılavuzlarda
- Tekrarlayan gebelik kaybında, ek risk faktörü bulunmadıkça kalıtsal trombofili (faktör V Leiden, protrombin mutasyonu, protein C, protein S ve antitrombin eksikliği) taraması rutin olarak önerilmez. (ESHRE Tekrarlayan Gebelik Kaybı Kılavuzu (2022))
- Protein C düzeyi akut tromboz sırasında ve K vitamini antagonisti tedavisi altında düşebileceğinden, kalıtsal eksiklik araştırması bu dönemlerin dışında yapılmalıdır. (ACOG Practice Bulletin 197 (2018))
Kılavuz eşikleri hekimin genel değerlendirmesine yön verir; kişisel yorum yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
Protein C antijeni ile protein C aktivitesi arasındaki fark nedir?
Antijen testi proteinin miktarını, aktivite testi işlevini ölçer. İkisinin birlikte değerlendirilmesi eksikliğin tipini ayırt etmeye yardımcı olur.
Protein C gebelikte değişir mi?
Protein C gebelikte genellikle belirgin biçimde değişmez. Bu nedenle gebelikte düşük sonuç hekiminiz tarafından ayrıca değerlendirilir.
Protein C eksikliği düşük yapar mı?
Kalıtsal trombofililer ile tekrarlayan gebelik kaybı arasındaki ilişki tutarlı değildir ve kılavuzlar bu amaçla rutin tarama önermez. Sonucunuzun anlamını hekiminiz değerlendirir.
Protein C testi kan sulandırıcı kullanırken yapılabilir mi?
Bazı kan sulandırıcılar protein C’yi düşürdüğünden sonuç yanıltıcı olabilir. Zamanlamayı hekiminiz belirler; ilacınızı kendi başınıza bırakmayın.
İlişkili testler
Kaynaklar
- ACOG Practice Bulletin No. 197: Inherited Thrombophilias in Pregnancy (2018)
- ESHRE Guideline: Recurrent Pregnancy Loss (2022)
- NICE NG158: Venous thromboembolic diseases – diagnosis, management and thrombophilia testing
- StatPearls (NCBI Bookshelf): Protein C Deficiency
- Referans aralıkları: anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımız.
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026