Üçlü Test nedir, sonucu nasıl okunur?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Üçlü Test hangi durumlarda istenir?
Numune: SerumLOINC: 49572-1Kategori: Gebelik
Üçlü tarama testiTriple testDown sendromu II. trimester tarama testiAFP + hCG + uE3
Üçlü Test nedir, neden bakılır?
Üçlü test, gebeliğin 15–21. haftaları arasında annenin kanındaki AFP, hCG ve serbest estriol düzeylerini ölçerek bebekte Down sendromu, trizomi 18 ve açık nöral tüp defekti olasılığını hesaplayan bir tarama testidir. Tarama testi tanı testi değildir; yüksek risk sonucu tanı anlamına gelmez, tanı için invaziv test gerekir.
Üçlü Test ne ölçer?
Test, bebek ve plasenta kaynaklı üç maddeyi ölçer: alfa-fetoprotein (AFP), hCG ve serbest estriol (uE3). Ölçülen değerler gebelik haftası, anne yaşı ve kilosu gibi bilgilerle birleştirilerek her durum için bir olasılık oranı hesaplanır. AFP düzeyi ayrıca açık nöral tüp defektleri açısından ayrı bir risk bilgisi sağlar.
Hangi durumlarda istenir?
- Birinci trimester taramasını yaptıramamış gebelerde kromozom farklılıkları riskini değerlendirmek için
- Açık nöral tüp defekti (örneğin spina bifida) olasılığı hakkında bilgi almak için
- Tanı testine gerek olup olmadığı konusunda karar vermeye yardımcı olmak için
- Bazı merkezlerde birinci trimester taramasını tamamlayan ikinci aşama olarak
Teste hazırlık
- Açlık gerekmez.
- Kan, gebeliğin 15–21. haftaları arasında alınır; en doğru hesap için gebelik haftasının ultrasonla doğrulanmış olması gerekir.
- Laboratuvarın tarama testi bilgi formu doldurulur: doğum tarihi, kilo, gebelik haftası, ikiz gebelik, diyabet, sigara ve tüp bebek bilgisi gibi.
- Formdaki gebelik haftası ve kilo bilgisi hatalıysa risk hesabı değişebilir.
Sonuç nasıl okunur?
Raporda AFP, hCG ve serbest estriol değerleri ölçülen birimle ve MoM (beklenen ortancanın katı) olarak yer alır. Asıl sonuç, trizomi 21, trizomi 18 ve açık nöral tüp defekti için hesaplanan risk oranlarıdır; örneğin 1/2000, benzer özellikteki 2000 gebelikten birinde bu durumun beklendiğini ifade eder. Her oran laboratuvarın kesim değeriyle karşılaştırılarak “düşük risk” ya da “yüksek risk” olarak yazılır. Tarama testi tanı testi değildir; yüksek risk sonucu tanı anlamına gelmez, kromozom farklılıkları için tanı amniyosentez gibi invaziv bir testle konur. Nöral tüp defekti riskinde ise hekiminiz öncelikle ayrıntılı ultrason isteyebilir.
Sonuç nasıl yorumlanır?
Raporda her madde gebelik haftasına göre beklenen ortancanın katı (MoM) olarak verilir ve bunlardan Down sendromu, trizomi 18 ve nöral tüp defekti için ayrı risk değerleri hesaplanır. Her risk laboratuvarın kesim değeriyle karşılaştırılarak düşük veya yüksek risk olarak sınıflandırılır. Hekiminiz sonucu ultrason bulgularınız ve öykünüzle birlikte değerlendirir.
Kılavuzlarda
- Anne yaşından bağımsız olarak tüm gebelere tarama ve tanı testi seçenekleri sunulmalıdır. Pozitif tarama sonucu tanı değildir; genetik danışmanlık ve tanı testi önerilmelidir. (ACOG Practice Bulletin No. 226 (2020))
- İkinci trimester serum taramasında dörtlü test, üçlü teste göre daha yüksek saptama oranına sahiptir; üçlü testin Down sendromu için saptama oranı yaklaşık %70 civarında bildirilmektedir. (ACOG Practice Bulletin No. 226 (2020))
Kılavuz eşikleri hekimin genel değerlendirmesine yön verir; kişisel yorum yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
Üçlü test kaçıncı haftada yapılır?
Gebeliğin 15. ile 21. haftaları arasında yapılabilir; çoğu merkez 16–18. haftaları tercih eder. Gebelik haftasının ultrasonla doğru belirlenmiş olması sonucun güvenilirliği için önemlidir.
Üçlü test ile ikili test arasındaki fark nedir?
İkili test 11–14. haftalarda ense saydamlığı ultrasonuyla birlikte yapılır, üçlü test ise 15–21. haftalarda yalnızca kan değerlerine dayanır. Üçlü test ayrıca nöral tüp defekti olasılığı hakkında da bilgi verir.
Üçlü test yüksek risk çıkarsa ne yapılır?
Yüksek risk sonucu tanı anlamına gelmez. Hekiminiz genetik danışmanlık, ayrıntılı ultrason, NIPT veya tanı için amniyosentez seçeneklerini sizinle konuşabilir.
Üçlü test düşük riskli çıktıysa başka teste gerek var mı?
Düşük risk sonucu olasılığın düşük olduğunu gösterir ancak tamamen dışlamaz. Ayrıntılı ultrason gibi rutin gebelik takipleri yine önemlidir; ek teste gerek olup olmadığına hekiminiz karar verir.
İlişkili testler
Kaynaklar
- ACOG Practice Bulletin No. 226: Screening for Fetal Chromosomal Abnormalities (2020)
- T.C. Sağlık Bakanlığı, Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi
- NCBI Bookshelf / StatPearls: Triple Screen
- MedlinePlus Lab Tests: Second Trimester Maternal Serum Screening
- Referans aralıkları: anlaşmalı, TS EN ISO 15189 akreditasyonuna sahip laboratuvarımız.
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026