Gebe kalamayan kadında hangi tahliller yapılır?
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir test sonucu tek başına teşhis koydurmaz; sonucunuz mutlaka hekiminiz tarafından belirtileriniz, muayene bulgularınız ve gerekirse ek testlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Kategori: Gebelik ve doğurganlık17 tahlil
Gebe kalamayan kadında hangi tahliller yapılır?
Gebe kalamayan kadında sık istenen tahliller; yumurtalık rezervi için AMH, FSH ve estradiol, yumurtlamayı göstermek için progesteron, ayrıca prolaktin, TSH ve gerekirse androjen testleri, kan şekeri ve klamidya testleridir. Bu testler ultrason ve tüp açıklığı değerlendirmesiyle birlikte yorumlanır; hangi testlerin gerektiğine hekiminiz karar verir.
Genel bilgi
Düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen belirli bir süre gebelik oluşmaması, kısırlık (infertilite) değerlendirmesi için bir nedendir. Tahliller; yumurtlamanın olup olmadığını, yumurtalık rezervini, hormon dengesini ve gebeliği etkileyebilecek bazı enfeksiyon ve bağışıklık durumlarını anlamaya yardımcı olur. Hangi tahlillerin gerektiğine muayene ve öykünüze göre hekiminiz karar verir. Bu liste, sık istenen testleri tanıtmak içindir; hepsinin yapılması gerekmez. Hekiminiz çiftin birlikte değerlendirilmesini planlayabilir.
Hangi tahliller istenebilir?
Bu liste sık istenen tahlilleri tanıtmak içindir; hepsinin yapılması gerekmez. Hangi tahlillerin gerektiğine muayene ve öykünüze göre hekiminiz karar verir.
Yumurtalık rezervi ve yumurtlama
FSH, LH ve estradiol genellikle adetin ilk günlerinde, progesteron ise döngünün ikinci yarısında bakılır.
- AMH — Yumurtalık rezervi hakkında fikir verir; tedavi planlamasına yardımcı olur, doğal gebelik şansını tek başına öngörmez.
- FSH — Adetin ilk günlerinde ölçüldüğünde yumurtalık işlevini ve rezervini değerlendirmeye yardımcı olur.
- Estradiol (E2) — FSH ile aynı gün ölçülerek FSH sonucunun doğru yorumlanmasına yardımcı olur.
- LH — FSH ile birlikte yumurtlama bozukluklarının ve PCOS gibi durumların değerlendirilmesine katkı sağlar.
- Progesteron — Döngünün ikinci yarısında ölçülerek yumurtlama olup olmadığına dair bilgi verir.
Prolaktin ve tiroid
- Prolaktin — Prolaktin yüksekliği yumurtlamayı bozabilir; özellikle adet düzensizliği veya memeden süt gelmesi varsa istenir.
- TSH — Tiroid işlev bozuklukları adet düzenini ve gebe kalmayı etkileyebileceği için tarama amacıyla istenir.
- Anti-TPO — TSH sınırda olduğunda veya tiroid otoimmünitesi düşünüldüğünde, hekimin gerekli gördüğü durumlarda eklenebilir.
Androjenler ve metabolik testler
Bu testler çoğunlukla adet düzensizliği, tüylenme veya akne gibi bulgular olduğunda istenir.
- Total Testosteron — Tüylenme, akne veya seyrek adet varlığında PCOS ve diğer androjen fazlalığı durumlarının değerlendirilmesinde kullanılır.
- SHBG — Testosteronla birlikte değerlendirilerek serbest androjen etkisi hakkında fikir verir.
- DHEA-SO4 — Androjen fazlalığı bulgularında böbrek üstü bezi kaynaklı nedenlerin araştırılmasına yardımcı olur.
- 17-OH Progesteron — PCOS’a benzer bulgularda, geç başlangıçlı konjenital adrenal hiperplaziyi ayırmak için istenebilir.
- Açlık Kan Şekeri — Özellikle PCOS veya fazla kilo durumunda kan şekeri dengesini değerlendirmek ve gebeliğe hazırlık için istenebilir.
Enfeksiyon ve gebeliğe hazırlık
- Klamidya PCR — Belirti vermeyebilen klamidya enfeksiyonunu araştırır; tüplere zarar verebileceği için kısırlık değerlendirmesinde istenebilir.
- Klamidya IgG — Geçirilmiş klamidya enfeksiyonuna işaret edebilir; tüp sorunu olasılığını öngörmede yardımcı olabilir.
- Rubella IgG — Kızamıkçığa karşı bağışıklığı gösterir; bağışıklık yoksa gebelik öncesinde aşılama planlanabilir.
- Hemogram — Kansızlık gibi, gebelik öncesinde düzeltilmesi yararlı olabilecek durumları değerlendirmek için istenir.
Ne zaman yapılır?
- Değerlendirme için genellikle bir yıl düzenli korunmasız ilişkiye rağmen gebelik olmaması beklenir; 35 yaş ve üzerinde bu süre altı aya iner, bazı durumlarda beklemeden başlanır.
- FSH, LH ve estradiol çoğunlukla adetin 2.–4. günlerinde alınır; adetler çok seyrekse hekiminiz farklı bir gün belirleyebilir.
- Progesteron, düzenli döngüde beklenen adetten yaklaşık bir hafta önce alınır; 28 günlük döngüde bu genellikle 21. güne denk gelir.
- AMH döngünün herhangi bir gününde ölçülebilir.
- Prolaktin için kan sabah, uyandıktan birkaç saat sonra ve dinlenmiş olarak verilir; açlık kan şekeri için 8–12 saat açlık gerekir.
Tahlile hazırlık
- Son adetinizin başlangıç tarihini ve döngü uzunluğunuzu not ederek gidin.
- Doğum kontrol hapı, hormon ilaçları ve takviyeleri hekiminize bildirin; bazıları hormon sonuçlarını etkileyebilir.
- Biotin içeren takviye kullanıyorsanız söyleyin; bazı hormon ölçümlerinde yanlış sonuçlara yol açabilir.
- Klamidya sürüntüsü alınacaksa öncesinde vajinal duş veya vajinal ilaç kullanımı hakkında hekiminize danışın.
Sonuçlar nasıl değerlendirilir?
Kısırlık tahlilleri tek tek değil, yaşınız, adet düzeniniz, ultrason bulguları ve tüp değerlendirmesiyle birlikte yorumlanır. Tek bir hormon sonucu gebe kalıp kalamayacağınızı göstermez; örneğin AMH’nin düşük olması doğal yoldan gebelik olasılığını tek başına belirlemez. Referans aralıkları laboratuvara ve döngünün gününe göre değişir; sonuçların anlamını ve sonraki adımları hekiminiz belirler.
Tahlil dışı değerlendirmeler
- Transvajinal ultrason ile rahim, yumurtalıklar ve antral folikül sayısının değerlendirilmesi
- Tüp açıklığının değerlendirilmesi (HSG veya ultrasonla yapılan köpüklü inceleme)
- Jinekolojik muayene ve rahim ağzı taraması
- Hekiminiz çiftin birlikte değerlendirilmesini planlayabilir
İlgili hesaplayıcılar
Beklemeden başvurun
Şiddetli kasık veya karın ağrısı, adet gecikmesiyle birlikte kanama ya da bayılma hissi olursa dış gebelik gibi durumların değerlendirilmesi için beklemeden başvurun.
Sık sorulan sorular
Kısırlık tahlilleri adetin kaçıncı günü yapılır?
FSH, LH ve estradiol çoğunlukla adetin 2.–4. günlerinde, progesteron ise beklenen adetten yaklaşık bir hafta önce alınır. AMH ve tiroid testleri döngünün herhangi bir gününde yapılabilir.
Ne kadar süre gebe kalamazsam doktora gitmeliyim?
Genel öneri, bir yıl düzenli korunmasız ilişkiye rağmen gebelik olmazsa değerlendirme yapılmasıdır; 35 yaş ve üzerinde altı ay sonra başvurmanız önerilir. Adetleriniz çok düzensizse veya bilinen bir jinekolojik sorununuz varsa daha erken başvurabilirsiniz.
AMH düşükse gebe kalamaz mıyım?
AMH yumurtalık rezervi hakkında fikir verir, ancak yumurta kalitesini ölçmez ve doğal gebelik şansını tek başına öngörmez. Sonucun sizin için ne anlama geldiğini yaşınız ve diğer bulgularla birlikte hekiminiz değerlendirir.
Kısırlık tahlillerinde aç gitmek gerekir mi?
Hormon testlerinin çoğu için açlık gerekmez. Açlık kan şekeri isteniyorsa 8–12 saat aç kalmanız gerekir; prolaktin için de sabah ve dinlenmiş olarak kan verilmesi tercih edilir.
Tahliller normal çıkarsa neden gebe kalamıyorum?
Tahlillerin referans aralığında olması, tüp açıklığı, rahim yapısı ve çiftin diğer değerlendirmeleri gibi etkenleri göstermez. Tüm değerlendirmelere rağmen neden bulunamayan kısırlık da görülebilir; sonraki adımları hekiminiz planlar.
İlgili rehberler
Kaynaklar
- NICE CG156: Fertility problems: assessment and treatment
- ASRM Practice Committee: Fertility evaluation of infertile women: a committee opinion (2021)
- ACOG Committee Opinion No. 781: Infertility Workup for the Women’s Health Specialist (2019)
- ESHRE Guideline: Evidence-based guideline on unexplained infertility (2023)
- International Evidence-based Guideline for the Assessment and Management of PCOS (2023)
Önemli uyarılar
- Hiçbir test kendi başına teşhis yerine geçmez.
- Hiçbir test sonucu tek başına kesin kabul edilerek teşhis konmaz; özellikle ciddi durumlarda sonuç, destekleyici klinik ve laboratuvar kanıtlarıyla doğrulanır.
- Bu sayfadaki bilgilere dayanarak kendinizi sağlıklı ya da hasta olarak değerlendirmeyin; tedavi başlatmayın, kesmeyin veya ilaç dozunu değiştirmeyin.
- Tek bir ölçüm; açlık durumu, adet döngüsünün günü, gebelik, kullanılan ilaç ve takviyeler (ör. biotin), enfeksiyon veya numune koşulları nedeniyle olağan dışı çıkabilir. Hekiminiz gerekirse testi tekrarlatır.
- Şiddetli ağrı, yoğun kanama, bayılma, nefes darlığı gibi acil belirtilerde test sonucunu beklemeden 112'yi arayın.
Sonucunuzu uzman hekimimizle değerlendirin
Tahlil sonuçlarınızı belirtileriniz ve muayene bulgularınızla birlikte değerlendirmek için randevu alın.
Tıbbi içerik editörü: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son güncelleme: 29.09.2026