Jinekolojik Muayene / Testler
Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar
Bu sayfa neyi toplar
Hub, tek hastalığın reklamı değildir. Kadın “akıntı”, “siğil”, “yanma” veya “test ister misiniz” diye geldiğinde hangi kapıya gireceğini gösterir. Her etkenin bulaş yolu, belirtisi, testi ve tedavisi kendi sayfasında durur. Burada ortak kurallar vardır: sessiz seyir, örnek alma, eş, gebelik ve kontrol testi.
Her akıntı cinsel yolla bulaşan hastalık değildir. Mantar ve bakteriyel vajinoz cinsel temasla artabilir; klasik zorunlu etken listesine girmez. Onlar akıntı sayfasının işidir. Bu hub onları yutmaz.
Ayrı sayfalar
Aşağıdaki başlıklar yayınlandıkça bu hub’dan linklenir. Henüz yazılmamış sayfa menüde ölü link olarak durmaz.
Kadında belirti neden gecikir
Rahim ağzı ve üretra ağrısız taşıyabilir. Klamidya ve gonore ilişki sonrası lekelenme, ara kanama veya hiçbir şey bırakabilir. Sifilizin ilk yarası ağrısızdır, kendiliğinden kapanır; hastalık kapanmış sayılmaz. Herpes kabarcığı iyileşince virüs kaybolmaz. HPV’nin çoğu tipi siğil yapmaz, yıllar sonra smear ile konuşulur.
Alt karın ağrısı, ateş ve hareketle artan hassasiyet pelvik inflamatuar hastalığı düşündürür. Bu, klamidya veya gonorenin yukarı çıkmasıdır. Acil kapatılacak bir akıntı değildir. Gebe olmayan kadında da tüp hasarı ve dış gebelik riski bırakabilir.
Sessiz seyir (canlandırma)
Yükleniyor…
- Belirti yoktur, ama etken rahim ağzından tüplere çıkabilir; tüplerde hasar, ağrı ve uyarı işareti görünür.
- İkinci bölüm: erken test ve tedaviyle etken temizlenir.
Temsili canlandırmadır. Çizim: SoftCare Clinic rahim çizimi. Durdurmak ya da sürdürmek için dokunun.
Kimde test konuşulur
| Kim | Ne konuşulur |
|---|---|
| 25 yaş altı, cinsel olarak aktif | Yılda bir klamidya ve gonore |
| 25 yaş üstü, yeni eş veya birden fazla eş | Aynı ikili, risk sürdükçe |
| Akıntı, yanma, lekelenme | Etken ayırımı; trikomonas akıntıda aranır |
| Gebe, ilk başvuru | Sifiliz ve HIV; hepatit B bağışıklığı |
| Siğil veya şüpheli yara | Lezyon sayfası; sifiliz yarası atlanmaz |
| Eşinde tanı | Belirti beklemeden test |
| Tedavi bitiminden üç ay sonra | Klamidya, gonore ve trikomonasta kontrol |
CDC, 25 yaş altı cinsel olarak aktif kadında klamidya ve gonore taramasını yılda bir önerir. Yirmi beş yaş üstünde tarama, yeni eş, birden fazla eş veya eşte enfeksiyon gibi risk varsa konuşulur. Trikomonas, akıntı ile gelen kadında aranır. Bu tablo Türkiye’de her muayeneye zorunlu panel diye yapıştırılmaz. İstem, öykü ve gebe takvimi ile kurulur.
Bana hangi test?
Yükleniyor…
- Yaşınızı seçin; üst sırada durumunuzu işaretleyin: yeni eş, birden fazla eş, eşinde tanı, gebelik.
- Alt sırada belirtileri işaretleyin: akıntı, yanma, lekelenme, yara, siğil, alt karın ağrısı, ateş.
- Araç konuşulacak etkenleri (CT klamidya, NG gonore, TV trikomonas, TP sifiliz, HSV herpes, HPV, HIV, HBV hepatit B) ve örnek tipini (sürüntü, kan, lezyon) gösterir.
- Alt karın ağrısına ateş ya da lekelenme eşlik ediyorsa uyarı çıkar (pelvik inflamatuar hastalık şüphesi). Yalnızca akıntı varsa ve risk yoksa mantar ya da bakteriyel vajinoz da düşünülür.
Karar aracı değildir; muayene istemini hekim kurar.
Temastan sonra ne zaman test?
Yükleniyor…
- Temastan bu yana geçen günü seçin.
- Her etken için koyu bant testin anlamlı olmaya başladığı aralığı, kesikli çizgi belirtinin çıkabileceği aralığı gösterir.
- Sağdaki onay işareti bugün testin anlamlı olduğunu, saat işareti beklemek gerektiğini gösterir. HPV için pencere testi yoktur; smear takvimi geçerlidir.
Günler uluslararası kılavuzlardan alınan yaklaşık değerlerdir; test tipine göre hekim belirler.
Örnek nasıl alınır
Kadında klamidya ve gonore için tercih edilen örnek, vajinal sürüntü veya rahim ağzı sürüntüsüdür. İdrar bazı panellerde kabul edilir; adet ve ilişki zamanı laboratuvar notuna yazılır. Sifiliz ve HIV kandan bakılır. Herpes şüphesinde aktif kabarcıktan sürüntü, kandan antikor ile aynı soruyu sormaz. Siğilde her lezyondan HPV tipi istenmez.
Örnek klinikte alınır. Hızlı kart testleri bu sayfanın vaadi değildir. Sonuç anlaşmalı laboratuvardan döner. Pozitif sonuç telefonla ve muayenede konuşulur; portal satırı tek başına tedavi başlamaz.
Eş ve yeniden test
Klamidya, gonore, trikomonas ve sifilizde eşin haberi tedavinin parçasıdır. Kadın iyileşip aynı eşe korunmasız dönerse yeniden alır. Eşin adını dosyaya zorla yazdırmak bu sayfanın işi değildir. Bildirim, yasal çerçevesi olan enfeksiyonlarda ayrıca yürür. Kontrol testi, tedavi bittikten yaklaşık üç ay sonra konuşulur. Erken yapılan test ölü mikrobu canlı sanabilir.
Gebelik
Gebe kadında sifiliz ve HIV taraması ilk başvuruda durur. Tedavi edilmemiş sifiliz bebeğe geçer. HIV’de ilaçla geçiş büyük ölçüde azaltılır; ilaç ve doğum planı bu kliniğin antiviral protokolü değildir, ilgili merkeze yazılır. Genital siğil gebelikte büyüyebilir. Herpes atağı doğum yoluna denk gelirse doğum şekli değişebilir. Bu kararlar hastalık sayfalarında açılır, burada yalnızca kapı gösterilir.
SoftCare’de yaklaşım
Hub, etken sayfalarının yerine geçmez. Muayene ve örnek klinikte alınır. Akıntı ile gelen kadında mantar ve bakteriyel vajinoz, cinsel yolla bulaşan listesine yapıştırılmaz. Klamidya ve gonore sessiz diye atlanmaz. Siğil kendi sayfasındadır. HIV ve kronik hepatit B’de test ve yönlendirme vardır, tedavi merkezi iddiası yoktur. Eş tedavisi ve üç ay sonraki kontrol, reçetenin kapanış cümlesidir.
Randevu: +90 212 241 30 10 · softcareclinic.com
Kaynaklar
- Centers for Disease Control and Prevention. Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines, 2021. Kadında klamidya ve gonore tarama yaşı, trikomonas ve tedavi sonrası yeniden test çerçevesi.
- Workowski KA, et al. Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines, 2021. MMWR Recomm Rep. 2021;70(4):1–187.
- T.C. Sağlık Bakanlığı. Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar bilgilendirme çerçevesi. Sessiz seyir, gebe kadında sifiliz ve HIV, bildirim.
- American College of Obstetricians and Gynecologists. Chlamydia, gonorrhea, and syphilis. Committee opinion / practice advisory çerçevesi. Gebe taraması ile birlikte okunur.
Sık sorulanlar
Belirti yoksa test gerekir mi?
Yaş, yeni eş ve gebe takvimi belirtiyi beklemez.
Her akıntı cinsel yolla bulaşan hastalık mıdır?
Hayır. Mantar ve bakteriyel vajinoz ayrı okunur.
Tek test hepsini gösterir mi?
Hayır. Kan, sürüntü ve lezyon ayrı kapıdır.
Eş de tedavi olur mu?
Klamidya, gonore, trikomonas ve sifilizde evet.
Prezervatif hepsini keser mi?
Riski azaltır. HPV ve herpes temasla bulaşabilir.
Gebe kadında bakılır mı?
Sifiliz ve HIV ilk başvuruda konuşulur.
HIV tedavisi burada mı?
Hayır. Test ve yönlendirme vardır.
Tedaviden sonra tekrar bakılır mı?
Klamidya, gonore ve trikomonasta yaklaşık üç ay sonra.
Künye, SoftCare’in o metni yazdığı veya HIV tedavi merkezi olduğu anlamına gelmez. Etken sayfaları ayrı yayınlanır.
Tıbbi hekim onayı: Op. Dr. Şükrü Sanus, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı · Son tıbbi inceleme: