روز 1 دوران نفاس
به طور خلاصه: در روز 1 بعد از زایمان چه اتفاقی می‌افتد؟
در روز اول بعد از زایمان، رحم هم‌سطح ناف است و با انقباض کوچک می‌شود؛ پس خونریزی قرمز روشن طبیعی است. تماس پوست با پوست و شیردهی در ساعت اول، تولید شیر را آغاز می‌کند و به جمع شدن رحم کمک می‌کند. ادرار کردن طی چند ساعت و اولین بلند شدن با کمک دیگران، بهبودی را سریع‌تر می‌کند.
روز 1 دوران نفاس – توضیح انیمیشنی
روز 1: صفحه 40 روزه دوران نفاس، جمع شدن رحم، خونریزی نفاس، حجم معده نوزاد و تغییر وزن او (انیمیشن نمادین).
راهنمای نشانه‌های انیمیشن
- RING
- حلقه رنگی: 40 روز دوران نفاس و مراحل آن؛ فاصله‌های روی حلقه هفته‌ها را از هم جدا می‌کنند
- LOCHIA
- نوار داخلی و نوار بهداشتی: رنگ خونریزی نفاس (قرمز ← صورتی-قهوه‌ای ← سفید مایل به زرد) و مقدار آن
- BLUES
- کمان آبی: روزهای 3–14 که ممکن است غم پس از زایمان (بیبی بلوز) دیده شود
- UTERUS
- رحم: وزن (g) و ارتفاع آن نسبت به ناف (cm)؛ خط‌چین هم‌سطح ناف است
- STOMACH
- دایره: مقدار تقریبی شیری که نوزاد در هر وعده می‌خورد (ml)؛ حلقه‌های خط‌چین روز 1، روز 3، هفته اول و ماه اول
- FEED
- قطره و پوشک: تعداد دفعات شیردهی در 24 ساعت و حداقل پوشک خیس مورد انتظار
- WEIGHT
- نمودار: تغییر وزن نوزاد نسبت به وزن هنگام تولد (%)
- ICONS
- آیکون‌های بیرونی: اولین شیردهی، آمدن شیر، غربالگری خون پاشنه پا، افتادن بند ناف، بازگشت به وزن تولد، ماه اول، معاینه روز چهلم
مرحله
72 ساعت اول
خونریزی نفاس
قرمز (لوشیای روبرا)
رحم
≈ 1000 g
شیر
آغوز (کلستروم)
معده نوزاد (در هر وعده)
6 ml
وزن نوزاد (نسبت به تولد)
-2.5%
پوشک خیس (24 ساعت)
1
تا روز چهلم
39 روز
در بدن شما چه می‌گذرد؟
بلافاصله پس از زایمان، رحم شما هم‌سطح ناف است، حدود 1000 گرم وزن دارد و با انقباض شروع به کوچک شدن می‌کند. خونریزی نفاس قرمز روشن است، ممکن است لخته‌های کوچک دیده شود و هنگام بلند شدن برای مدت کوتاهی بیشتر شود. اگر سزارین شده‌اید، در ناحیه زخم و اگر زایمان طبیعی داشته‌اید، در ناحیه پرینه درد و حساسیت طبیعی است.
نوزاد شما امروز
نوزاد شما در ساعت‌های اول معمولاً بیدار و مشتاق مکیدن است و سپس ممکن است به خواب طولانی برود. معده‌اش فقط به اندازه یک گیلاس است و 5–7 ml آغوز در هر وعده برایش کافی است. نوبت اول واکسن هپاتیت B هنگام تولد تزریق می‌شود و در روز اول دست‌کم یک پوشک خیس انتظار می‌رود.
شیردهی و تغذیه
در صورت امکان، در ساعت اول نوزاد را برهنه روی سینه خود بگذارید؛ تماس پوست با پوست رفلکس مکیدن را بیدار می‌کند و تولید شیر را آغاز می‌کند. اگر سزارین شده‌اید، می‌توانید به محض انتقال به اتاق با کمک ماما شیردهی را شروع کنید.
احساسات و استراحت
خستگی، حیرت و شادی عمیق ممکن است هم‌زمان تجربه شوند؛ ملاقات‌ها را کوتاه نگه دارید و روز اول را به آشنایی با نوزادتان اختصاص دهید.
مراقبت و بهداشت
چون هنگام اولین بلند شدن ممکن است سرتان گیج برود، حتماً با کمک کسی بلند شوید و ابتدا کمی لبه تخت بنشینید. نوار بهداشتی را مرتب بررسی کنید و پس از دستشویی از جلو به عقب تمیز کنید.
توصیه‌های امروز
- سعی کنید طی چند ساعت پس از زایمان اولین ادرار را انجام دهید
- با نگه داشتن نوزاد روی پوست برهنه‌تان به تنظیم دما و تنفس او کمک کنید
- پیش از بلند شدن، چند دقیقه لبه تخت بنشینید و نفس عمیق بکشید
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید؟
خونریزی که 1–2 ساعت پشت سر هم هر ساعت یک نوار بهداشتی را کاملاً خیس کند، لخته‌های به اندازه تخم‌مرغ، احساس غش یا ناتوانی در ادرار کردن پس از گذشت چند ساعت را فوراً به ماما یا پزشک اطلاع دهید.
جدول روز به روز دوران نفاس
| روز | موضوع | مرحله |
|---|---|---|
| روز 1 | اولین روز پس از زایمان | 72 ساعت اول |
| روز 2 | آغوز (کلستروم) | 72 ساعت اول |
| روز 3 | آمدن شیر و زردی نوزاد | 72 ساعت اول |
| روز 4 | سفت و پر شدن پستان‌ها | آمدن شیر |
| روز 5 | غم پس از زایمان (بیبی بلوز) | آمدن شیر |
| روز 6 | مراقبت از بخیه و دستشویی | آمدن شیر |
| روز 7 | پایان هفته اول | آمدن شیر |
| روز 8 | حمام زائو؛ کی و چطور؟ | ترمیم |
| روز 9 | خواب و خستگی | ترمیم |
| روز 10 | افتادن بند ناف نوزاد | ترمیم |
| روز 11 | تغذیه زائو | ترمیم |
| روز 12 | ترشحات سفید مایل به زرد | ترمیم |
| روز 13 | مراقبت از زخم سزارین | ترمیم |
| روز 14 | پایان هفته دوم | ترمیم |
| روز 15 | افسردگی پس از زایمان | سازگاری |
| روز 16 | ترک نوک پستان و ماستیت | سازگاری |
| روز 17 | مهمانان و باور چله‌بری | سازگاری |
| روز 18 | کف لگن و تمرین کگل | سازگاری |
| روز 19 | تعریق شبانه و هورمون‌ها | سازگاری |
| روز 20 | زائو کی می‌تواند بیرون برود؟ | سازگاری |
| روز 21 | جهش رشد هفته سوم | سازگاری |
| روز 22 | شکم، شکم‌بند و دیاستاز رکتوس | سازگاری |
| روز 23 | بلند کردن بار و رانندگی | سازگاری |
| روز 24 | حمایت همسر و خانواده | سازگاری |
| روز 25 | دارو، چای و قهوه در شیردهی | سازگاری |
| روز 26 | دوشیدن و نگهداری شیر مادر | سازگاری |
| روز 27 | کم‌خونی پس از زایمان | سازگاری |
| روز 28 | هفته چهارم: خونریزی تمام می‌شود؟ | سازگاری |
| روز 29 | ورزش بعد از زایمان | بازیابی و روز چهلم |
| روز 30 | یک‌ماهگی نوزاد | بازیابی و روز چهلم |
| روز 31 | کاهش وزن بعد از زایمان | بازیابی و روز چهلم |
| روز 32 | بازگشت به رابطه جنسی | بازیابی و روز چهلم |
| روز 33 | پیشگیری از بارداری بعد از زایمان | بازیابی و روز چهلم |
| روز 34 | ریزش مو و تغییرات پوست | بازیابی و روز چهلم |
| روز 35 | هفته پنجم: ساختن روال روزانه | بازیابی و روز چهلم |
| روز 36 | آمادگی برای معاینه هفته ششم | بازیابی و روز چهلم |
| روز 37 | تقویت کف لگن و عضلات شکم | بازیابی و روز چهلم |
| روز 38 | حمام چله و آداب آن | بازیابی و روز چهلم |
| روز 39 | نکات مهم پس از پایان نفاس | بازیابی و روز چهلم |
| روز 40 | پایان چله: روز چهلم نفاس | بازیابی و روز چهلم |
پرسش‌های رایج
اولین شیردهی بعد از زایمان کی باید انجام شود؟
در صورت امکان، در ساعت اول پس از زایمان. در این زمان نوزاد معمولاً بیدار است و رفلکس مکیدنش قوی است؛ در سزارین هم به محض آماده بودن مادر و نوزاد می‌توان شروع کرد.
روز اول بعد از زایمان چقدر خونریزی طبیعی است؟
در روز اول خونریزی ممکن است بیشتر از قاعدگی، قرمز روشن و همراه با لخته‌های کوچک باشد. اما خونریزی که 1–2 ساعت پشت سر هم هر ساعت یک نوار بهداشتی را کاملاً خیس کند طبیعی نیست؛ فوراً اطلاع دهید.
چند ساعت بعد از زایمان طبیعی می‌توان راه رفت؟
معمولاً چند ساعت پس از زایمان می‌توانید با کمک بلند شوید. راه رفتن زودهنگام خطر لخته در پاها را کم می‌کند؛ در سزارین اولین بلند شدن در ساعتی که پزشک توصیه می‌کند و اغلب در همان روز انجام می‌شود.
معاینه پس از زایمان در SoftCare Clinic
برای معاینه دوران نفاس، مشکلات شیردهی، بررسی بخیه یا زخم سزارین و افسردگی پس از زایمان از پزشکان متخصص ما نوبت بگیرید.
اطلاعات این صفحه، اطلاعات عمومی درباره یک دوره سالم پس از زایمان است و جایگزین معاینه نمی‌شود. خونریزی شدید، تب، تنگی نفس، درد قفسه سینه یا فکر آسیب رساندن به خود یا نوزاد، وضعیت اورژانسی است: با اورژانس 115 تماس بگیرید.
ویراستار محتوای پزشکی: Op. Dr. Şükrü Sanus